نام کاربری :   
کلمه عبور :   
[فراموشی کلمه عبور]
صفحه اصلي > ادبی و هنری > صنایع دستی 


  چاپ        ارسال به دوست

طراحی فرش و کپی کاری

صنعت فرش ماشینی ما هم از این امر مستثنی نیست و کپی برداری ، تقلید و دنباله روی در تمام بخش های آن جاری است. از طرح و نقشه گرفته تا اقدام به ربودن بازارهای صادراتی شرکت های رقیب. عده ای از کارشناسان این اوضاع را ناشی از سطح دانش پائین در بین مدیران و واحدهای تولیدی کپی کار می دانند . اینها اصولا مانند افراد نابینایی هستند که چون نمی توانند راه و مسیر را ببینند دست به دامان دیگری میشوند. حال اینکه آن دیگری خودش مسیر را تشخیص می دهد یا نه بحث جدایی است و وای به روزی که به اصطلاح کوری بخواهد عصاکش کور دیگر باشد. در میان همه این کپی برداری ها و تقلید ها آنچه امروز بیش از همه عرصه را بر صنعت فرش ماشینی ما تنگ کرده است بحث طراحی فرش ماشینی است.

فرش ايران از نظر تكنيكهاي بافت و ساختاري از قدرت رقابت بسيار خوبي برخوردار بوده و از اين نظر توليدات كشورهاي رقيب به هيچ وجه توانايي مانور در مقابل توليدات فرش ماشینی و دستباف ايراني را ندارند،آنچه موجبات نگراني و ضعف فرش ايراني را دربازارهاي جهاني فرش فراهم نموده عدم توجه كافي به رنگبندي و طرح و نقشه آن است!

نيم نگاهي به مزيتهاي نسبي کشور ما در بحث طراحی و توان توليد فرش های با ارزش افزوده بيشتر نيز اين نكته را تاييد مينمايد كه در هر نقطه اي از كشور كه بافندگان و توليبد كنندگان فرش ماشینی یا دستباف به اين نكته كليدي توجه داشته و حاضر به پرداخت هزينه براي تهيه طرح و نقشه اي مناسب گرديده اند محصول آنها از توجيه اقتصادي بيشتري برخوردار است!

در شرايط فعلي براي بافندگان و توليد كنندگان فرش كشور هزينه تهيه طرح و نقشه فرش براي هر متر مربع فرش از صفر تا يكصد هزار تومان است، تحقيقات کارشناسی نشان داده كه توليد فرشهاي دستبافی كه هزينه طراحي آن كمتر از متري بيست هزار تومان است از توجيه اقتصادي برخوردار نبوده و ارزش افزوده اين توليدات بسيار كم و در حال حاضر اين توليدات با قيمت كمتر از متري صدهزار تومان بفروش ميرسد!

این امر در فرش ماشینی هم قطعا مصداق دارد و یک طرح خوب و یا ارائه یک رنگ بندی تازه توانسته راهگشا باشد و به کرات دیده ایم که یک طرح چند میلیونی توانسته است کارخانه ای چند میلیادری را از ورشکستگی نجات دهد.

در صادرات فرش هم طراحی و رنگ بندی حرف اول را می زند. سابقه کشور ترکیه از نظر طراحی نقش فرش به پای ایران نمی‌رسد، اما به دلیل توجه خاص به این صنعت در حال حاضر پنج برابر کشور یعنی رقم یک میلیارد دلار در سال صادرات دارد.

طراحان قالي يا هنرمندان واقعي هستند كه مي‌خواهند خود بيافرينند آنچه را كه مي‌خواهند يا طراحاني هستند كه با جابه جايي اسليم‌ها و رنگ‌ها عنوان طراح قالي را يدك مي‌كشند.

در شرایط فعلی از انگیزه و تمایل طراحان به نوآوری در طرح و ارایه نقشه‌های جدید کاسته شده است و این خبر خوشی برای آینده فرش ایران نیست.

این مشکل ریشه در چند علت عمده دارد اولین دلیل عدم رویکرد بافندگان و تولید کنندگان از توان طراحان به تورم افسار گسیخته دو دهه اخیر و افزایش قیمت تمام شده فرش ایران برمیگردد،تولید کننده هنگامی که با افزایش قیمت تمام شده فرش روبرو میگردد ، بدنبال راههای کاهش قیمت تمام شده فرش است، برای کاهش قیمت تمام شده در بخش مواد اولیه و بافنده و ماشین آلات با محدودیتهای مواجه است، اما در بخش طرح و نقشه با عدم استفاده از طرحهای جدید وکپی نمودن طرحهای قدیمی و یا طرح های موفق دیگران به مقداری از قیمت تمام شده فرش می کاهد و این دور باطل همچنان ادامه می یابد تا آنجا که قالی دستباف از نظر تنوع طرح و نقشه ضعیف تر از فرش ماشینی جلوه می نماید!

تجاری شدن تولید فرش ،نگاه صنعتی به آن و کاستن از بعد هنری آن از دیگر دلایل رکود کار طراحان قالی است!

چاپ و کپی نمودن طرحها و نقوش از یکطرف و عدم بروز شدن طراحان و نقاشان فرش و استفاده حداقلی از فنون روز انان را بشدت آسیب پذیر نموده است

متاسفانه کار طراحان ما در بهترین حالت به کپی طرح ها و کاتالوگ های شرکت های فرش ترکیه کشیده شده است غافل از اینکه همین شرکت های ترک طرح های اصیل و سنتی ایران را از استاد کاران طراح فرش ایرانی و به قیمت گزاف خریداری می کنند. چرا ما نباید پدید آورنده مد ها و سبک های جدید باشیم و چرا باید همیشه رنگ و طرح اروپایی ها یا ترک ها را به خورد مصرف کننده داخلی بدهیم.

ايده اوليه در بافت فرش از طرح آن ناشي مي‌شود و زماني كه اين طرح به صورت تخصصي، علمي و مهمتر از همه خلاقانه نباشد مصرف‌ كننده با جنسي ثابت در بازار روبرو خواهد بود و در نتيجه تكرار او را ارضا نكرده و در خوش‌ بينانه‌ ترين حالت به سراغ موارد جايگزين خواهد رفت

موضوع به خاطر این جدی است که طراحی سنگ بنا و خشت اول هنر و صنعت فرش در ایران است و اگر این خشت اول امروز کج گذاشته شود صنعت فرش نمی تواند ما را تا ثریا بالا ببرد. متاسفانه کپی برداری ها و سوء استفاده ها در هنر طراحی نه تنها فرش ماشینی را تهدید می کند بلکه تیشه اصل و ریشه هویت والای فرش دستباف ایرانی هم زده است.


١٧:٤٣ - 1391/07/29    /    شماره : ٦٠٨٥    /    تعداد نمایش : ١٣٥٣



خروج





   مطالب مرتبط
بازدیدها
امروز :3834
کل بازديدها :9862654
بازديدکنندگان آنلاين :14
بازديدازاین صفحه :37101