نام کاربری :   
کلمه عبور :   
[فراموشی رمز توسط ایمیل]
صفحه اصلی > دانش و فناوری > علوم اسلامی 


  چاپ        ارسال به دوست

تألیفات رجالی قرن هفتم هجری

ابن أبی طَی الحلبی، یحیی بن حمید بن ظافر طایی (575 - 630) .
139. الحاوی فی رجال الشیعه الإمامیّه،
بازسازی و تدوین: رسول جعفریان، قم: كتاب خانه تخصّصی تاریخ اسلام و ایران (به مناسبت سمینار مقدماتی نسخه های خطّی) ، تهران: 1379 ش، 92 ص.
یكی از روش هایی كه در رفع بعضی از مشكلات علم رجال دارای كارآیی است، مراجعه به كتاب های تاریخی شیعه و اهل سنّت، به منظور دستیابی به متونی است كه در شرح حال رجال تألیف شده اند و هم اكنون، در دسترس ما نیستند. كتاب الحاوی فی رجال الشیعه الإمامیّه، تألیف یحیی بن ابی طی حلبی، با همین روش و با بازسازی و تدوین كتاب های مختلف، مانند: لسان المیزان، تاریخ الإسلام، سِیَر أعلام النبلاء، بغیه الطلب فی تاریخ حلب، الوافی بالوَفَیات والإصابه فی تمییز الصحابه، در معرّفی هشتاد نفر از رجال شیعه، گردآوری شده است.
در ذیل اسامی رجال ذكر شده، متن های استناد داده شده به ابن ابی طی، شامل تاریخ زندگی هر فرد، راوی و مروی عنه وی و دیگر مشخصّات، به همراه نشانی كامل مصدر مورد مراجعه، مشخّص شده است.
تدوین كننده كتاب، قبل از بیان متن های گردآوری شده، با عنوان «موارد پژوهی و بازسازی متون مفقوده»، به جایگاه مهم و اهداف بازسازی متون مفقود و نمونه هایی از كارهای مهم در بازسازی متون، اشاره می نماید و سپس، زندگی نامه ابن ابی طی و اقوال علما در مورد او را آورده به آثار دیگر وی اشاره كرده و همچنین به موضوع تشیّع در حَلَب، پرداخته است.
محقّق همچنین اسامی مختلفی را كه از این كتاب مشاهده نموده، آورده است كه عبارت اند از: رجال الشیعه، تاریخ الإمامیه، طبقات الامامیّه، رواه الشیعه ومصنّفیها (فوات الوفیات، ج 4، ص 270) ؛ الحاوی فی رجال الإمامیّه (لسان المیزان، ج 7، ص 409) ؛ تاریخ العلماء (الوافی بالوفیات، ج 1، ص 53) .
محقّق، بنابر آنچه كه ابن حجر در لسان المیزان از معجم البلدان یاقوت - كه خود در حَلَب در گذشته و با ابن ابی طی، دیدار داشته - عنوان كرده است، این كتاب را با عنوان الحاوی فی رجال الإمامیّه آورده و معرّفی نموده است.
محقّق تهرانی در الذریعه (ج 3، ص 219، ش 810) ، این كتاب را با عنوان تاریخ ابن أبی طی و نیز با عنوان طبقات الإمامیّه (ج 15، ص 147، ش 977) فهرست كرده است.
این كتاب در مجله تراثنا (س 17، ع 1، پی 65، محرّم 1422ق، ص 106 - 160) و (ع 2، پی 66 و 67، ربیع الآخر - رمضان 1422ق، ص 122 - 165) با عنوان الحاوی فی رجال الإمامیه - با ترجمه عربی انتشار یافته است.
ابن طاووس حلّی، احمد بن موسی (م 673 ق) .
140. حلّ الإشكال فی معرفه الرجال.
الذریعه، ج 7، ص 64 (ش 346) .
نویسنده كتاب، راویانی را كه در پنج كتاب مهم رجالی در آن عصر، شرح حال داشته اند، در یك مجموعه گرد آورده است. این كتاب ها شامل: رجال الكَشّی، الفهرست و الرجال شیخ طوسی، رجال النجاشی و رجال ابن الغضائری است.
متأسفانه، اصل كتاب رجال ابن الغضائری بجز منقولات این كتاب در دسترس نیست.
شیخ حسن بن زین الدین عاملی (م 1011 ق) ، معروف به صاحب المعالم، آنچه را كه مؤلّف از اصل رجال الكشّی در این تألیف وجود داشته است، استخراج نموده و با نام التحریر الطاووسی ارائه كرده است.
همچنین عبد اللَّه بن حسین شوشتری، هر آنچه را كه این كتاب از كتاب الضعفاء ابن غضایری نقل كرده است، استخراج نموده و آن را الرجال الضعفاء نامیده است.
متأسفانه، اصل كتاب اینك در دسترس نیست و تنها این دو استخراج از آن موجود است.
محقّق تهرانی در الذریعه (ج 10، ص 86) ، این كتاب را با عنوان رجال ابن طاووس هم فهرست نموده است.
هُذَلی حلّی، نجم الدین ابوالقاسم جعفر بن حسن (م 676 ق) .
141. تلخیص الفهرست.
الذریعه، ج 4، ص 425 (ش 1872) .
این كتاب، خلاصه ای از الفهرست شیخ طوسی است. مؤلّف در این تلخیص، تنها به ذكر اسامی مصنّفان و سایر خصوصیات آنها اكتفا نموده است. ایشان، اسامی، القاب و كنیه ها را بر اساس حروف الفبا تنظیم نموده است و از ذكر كتاب ها و اسانید مؤلّفان، اجتناب كرده است.
محقّق تهرانی در الذریعه (ج 10، ص 104) ، این كتاب را با عنوان رجال المحقق الحلّی أبی القاسم جعفر و نیز با عنوان رجال المحقّق الحلّی (ج 10، ص 142) فهرست نموده است.
ابن طاووس حلّی، عبد الكریم (648 - 693 ق) .
142. الشَمَل المنظوم فی مصنّفی العلوم.
الذریعه، ج 14، ص 233 (ش 2342) .
این كتاب، در زمینه مباحث رجالی تألیف شده است و صاحب الذریعه می گوید تقی الدین حسن بن داوود حلّی، شاگرد مؤلّف، گفته است كتابی از اصحاب ما مانند این كتاب نیست.
صاحب الذریعه اشاره می كند كه موفّق به دیدن این كتاب نشده است. او این كتاب را با عنوان رجال السید عبد الكریم غیاث الدین أبی المظفّر (ج 10، ص 126) ، هم فهرست نموده است.


رسول طلائيان - مأخذشناسي رجال شيعه، ص 65


١٧:٥٣ - 1392/06/04    /    شماره : ١٥٣٨٤    /    تعداد نمایش : ٧١٨



خروج





   مطالب مرتبط
 تألیفات رجالی قرن چهاردهم ومعاصرین(2) (خبر)
 تألیفات رجالی قرن چهاردهم هجری و معاصرین (17) (خبر)
 تألیفات رجالی قرن چهاردهم هجری و معاصرین (16) (خبر)
 تألیفات رجالی قرن چهاردهم هجری و معاصرین (15) (خبر)
 تألیفات رجالی قرن چهاردهم هجری و معاصرین (14) (خبر)
 تألیفات رجالی قرن چهاردهم هجری و معاصرین(13) (خبر)
 تألیفات رجالی قرن چهاردهم هجری و معاصرین (12) (خبر)
 تألیفات رجالی قرن چهاردهم هجری و معاصرین (11) (خبر)
 تألیفات رجالی قرن چهاردهم هجری و معاصرین (10) (خبر)
 تألیفات رجالی قرن چهاردهم هجری و معاصرین (9) (خبر)
 تألیفات رجالی قرن چهاردهم هجری و معاصرین (8) (خبر)
بازدیدها
امروز :1460
کل بازديدها :16130366
بازديدکنندگان آنلاين :16
بازديدازاین صفحه :195319