نام کاربری :   
کلمه عبور :   
[فراموشی رمز توسط ایمیل]
صفحه اصلی > دانش و فناوری > علوم کاربردی 


  چاپ        ارسال به دوست

تراژدی و بالاتر از تراژدی

شکی نیست که نظام آموزش پزشکی در ایران، خوشبختانه از بیخ و بن کاملا آمریکایی است (منابع، آمارها، ساختارها و...) و دست کم در زمینه تقلید مو به مو از نقاط ضعف آن هیچ اشکالی به نظام آموزش پزشکی کشورمان وارد نیست. از این رو پیشاپیش از خوانندگان و منتقدان دقیق تقاضا می کنم به این مطلب از آن جهت که بر مبنای اطلاعات، چالش ها و اصلاحات انجام گرفته در نظام آموزشی دستیاری ایالات متحده شکل گرفته، خرده نگیرند...

دشوار بودن آموزش پزشکی عمومی و تخصصی از ابعاد ذهنی، مالی، زمانی و.... آن قدر بدیهی است که پرت ترین افراد جامعه و حواس پرت ترین مسوولان هم به خوبی از آن اطلاع دارند، اما شاید مساله ای که کمتر مورد دقت قرار گیرد، ساعات کار بسیار طولانی و محرومیت از حداقل حقوق انسانی مثل خواب و خوراک است که بیش از همه به گریبان دستیاران دوره های تخصصی پزشکی آویزان است. مثال های تیپیک آمریکایی طولانی بودن ساعات کار، ۸۰ تا ۱۰۰ ساعت کار در هفته برای رشته های داخلی و ۱۱۰ ساعت کار برای دستیاران رشته های جراحی را مورد اشاره قرار می دهند. در صورتی که این ارقام برای ما ایرانیان که تبحر عجیبی در درآوردن شور همه چیز داریم برای دستیاران سال اول اغلب رشته های جراحی (صرف نظر از کشیک های تنبیهی مکرر که در برخی رشته ها شالوده آموزش بر پایه آنها استوار است) به بیش از ۱۲۰ ساعت در هفته می رسد و اساسا دغدغه بسیاری از برنامه ریزان تعداد کف کشیک ۱۵ شب و ۱۲ شب است تا اینکه محدودیتی برای سقف آن قایل باشند.

اولین مطالب مستند درباره تاثیر شیفت های طولانی بر خطاهای پزشکی به حدود چهل سال قبل برمی گردد. مقاله ای که در سال ۱۹۷۱ در مجله نیوانگند به چاپ رسید، نشان می داد احتمال اشتباه در خواندن نوار قلب پس از شیفت های طولانی تر از ۲۴ ساعت تقریبا دو برابر است ۱. پس از ابراز روزافزون نگرانی ها درباره تاثیرات ساعات کار طولانی و کم خوابی انترن ها و رزیدنت ها بر بهره وری و افزایش مواد خطاهای پزشکی و ایجاد تاثیرات نامطلوب بر پیامدهای سلامت بیماران، شورای اعتباربخشی به برنامه های آموزش تحصیلات تکمیلی ایالات متحده (ACGME) در سال ۲۰۰۲ محدودیت هایی را برای ساعت کار انترن ها و رزیدنت ها پیش بینی نمود۲. این شورا با توجه به تاثیرات بارز ساعات کاری بر ایمنی بیماران، وضعیت آموزش و ایمنی و سلامت انترن ها و رزیدنت ها، استانداردهایی را تدوین کرد که از ماه ژوئن سال ۲۰۰۳ اجرایی شدند. نکات اصلی این استانداردها عبارت بودند از۳:

ـ حداکثر ۸۰ ساعت کار در هفته،

ـ حداقل ۱۰ساعت فاصله بین شیفت های کاری،

ـ حداقل ۲۴ ساعت فاصله بین دو کشیک،

ـ حداکثر تعداد آنکالی ها، هر دو شب در میان،

ـ محسوب شدن ساعات حضور در بیمارستان در موارد فراخوانده شدن در محدوده ۸۰ ساعتی،

ـ حداکثر ساعات کار متوالی ۳۰ ساعت (یعنی حداکثر تا ۶ ساعت پس از کشیک انترن یا رزیدنت مجبور به ماندن در بیمارستان باشد).

ـ مطالعات انجام گرفته پس از ارایه این استانداردها و خصوصا یکی از مطالعات برجسته در این زمینه که در مجله

نیوانگلند۴ به چاپ رسیده است از تاثیر کاهش ساعت کار بر کاهش خطاهای پزشکی حکایت داشتند. این مطالعه که به مقایسه میزان خطاهای پزشکی خطیر در دو نظام کاری ساعات طولانی (شیفت های طولانی تر از ۲۴ ساعت) و ساعات کاهش یافته پرداخته بود، ۲۲۰۳ بیمار روز و ۶۳۴ مورد بستری در بخش مراقبت های ویژه را شامل می شد. بر این اساس احتمال بروز خطاهای خطیر پزشکی در نظام کاری مرسوم ۹/۳۵درصد بالاتر و احتمال بروز خطاهای تشخیصی خطیر ۶/۵ برابر گروه ساعات کار کاهش یافته بود. این مطالعه پیشنهاد کرده بود که تعداد کشیک های هفتگی انترن ها کاهش یابد و زمان هر کشیک نیز به کمتر از ۲۴ ساعت برسد.

مطالعه دیگری که در سال ۲۰۰۵ در مجله نیوانگلند به چاپ رسید۵ نشان می داد که نسبت شانس (Odds Ratio) برای تصادفات رانندگی یا اتفاقات خطیری که انترن ها از آنها جان سالم به در برده اند، پس از شیفت های طولانی از

۲۴ ساعت، به ترتیب ۳/۲ و ۹/۵ در مقایسه با شیفت های کوتاه تر از ۲۴ ساعت است. این مطالعه روی ۲۷۳۷ انترن انجام گرفته بود. مطالعه دیگری درباره تاثیرات مخرب کم خوابی حکایت از آن داشت که ۱۷ ساعت بیداری مداوم (در کشیک های رزیدنتی این میزان به طور روتین به بالاتر از ۲۰ ساعت می رسد) باعث اختلال سایکوموتور در حد غلظت خونی الکل معادل ۰۵/۰ درصد می شود (بالاتر از حد مجاز الکل خون برای رانندگی)۶.

در دسامبر ۲۰۰۸ موسسه پزشکی ایالات متحده (TOM) با ارایه گزارشی درباره استانداردهای ارایه شده از سوی ACGME توصیه نمود حداکثر ساعات یک شیفت کاری به ۱۶ ساعت محدود شود و در شیفت های ۳۰ ساعته فرد قادر باشد به مدت دست کم ۵ ساعت به طور مداوم و بدون مزاحمت بخوابد۷. از جمله تفاوت های جدید توصیه های TOM با استانداردهای ACGME ضرورت داشتن ۵ روز تعطیل در ماه است (رویای دست نیافتنی برای رزیدنت ها در ایران). از دیگر سو یک مرور نظام مند که در یکی از نشریات معتبر طب داخلی۸ به چاپ رسیده، نشان می دهد اتخاذ مداخلات جهت کاهش ساعات کار رزیدنت ها تاثیری بر میزان مرگ و میر بیماران نداشته و این مطلب از آن رو حایز اهمیت است که این مداخلات اگر چه تغییری در مرگ و میر بیماران نداشته اند، دست کم در بهبود وضعیت رزیدنت ها سودمند بوده اند. منتقدان ساعات طولانی کار رزیدنت ها یکی از علل ریشه ای این مشکل را در آن می دانند که دستیاران در حال تحصیل جایگزینی برای موقعیت خود ندارند و ناچارند با هر شرایطی از جمله ساعات بسیار طولانی کار، عدم امنیت در محیط کار، فقدان فضای رقابتی، آموزش ناکافی و پرداخت های ناچیز به کار خود ادامه دهند. عنوان پرداخت ناچیز از سوی این منتقدان به رقم هایی اطلاق می شود که دست کم ۱۵ برابر آن چیزی است که در کشور ما به رزیدنت پرداخت می شود و در کمال تعجب از آن به عنوان کمک هزینه (و ظاهرا به زعم مسوولان «صدقه») یاد می شود و مکررا هم به سر انترن ها و رزیدنت ها منت گذاشته می شود که در حالی که در همه جای دنیا آموزش هزینه دارد، ما به شما پول توی جیبی هم می دهیم و معلوم نیست این بزرگواران کجای دنیا را دیده اند که در آن به انترن و رزیدنت بابت خدمات و کشیک هایشان، دستمزد پرداخت نشود.

دیگر ضروری به نظر می رسد که مسوولان و استادان ما هم باید از یک تاخیر ۵ تا ۶ ساله و نه به کندی، بلکه به سرعت خاطرات ۵۰ تا ۶۰ سال پیش و پاسخ های کلیشه ای مانند «ترجمه کردن لغت رزیدنت به عنوان مقیم شبانه روزی بیمارستان» را کنار بگذارند و همان طور که در همه زمینه های علمی و آماری و دکوری از جزیی ترین تغییرات سیستم های غربی عقب نمی مانند فکری به حال وضعیت فعلی ساعات کاری و پرداخت های رزیدنت ها و انترن ها بکنند. آیا بدتر بودن وضعیت کار و معیشت این گروه در مقایسه با پایین ترین رده های شغلی و تحصیلی صرفا ناشی از بی توجهی و نبود امکانات است؟ آیا شما به توهم توطئه اعتقاد دارید؟ امیدوارم پاسخ تان منفی باشد.

آفتاب


١١:٤٣ - 1391/01/04    /    شماره : ٢٠١١    /    تعداد نمایش : ١٠٨٨



خروج





   مطالب مرتبط
 خدمت به بندگان خداوندومحرومان،از بالاترین عبادت هااست (خبر)
 بالاترین معیار آزادی و استقلال در ایران مستقر شده است (خبر)
 بالاتر از سیاهی رنگی نیست (خبر)
 رئیس جمهور ایران یک سرو گردن از رئیس جمهور آمریکا بالاتر بود (خبر)
بازدیدها
امروز :3801
کل بازديدها :17421735
بازديدکنندگان آنلاين :9
بازديدازاین صفحه :181828