نام کاربری :   
کلمه عبور :   
[فراموشی رمز توسط ایمیل]
صفحه اصلی > لوای تشیع > عاشورا 


  چاپ        ارسال به دوست

کلاس عاشقی در مکتب حسین:

زیارت عاشورا

معانی زیارت:
الف) زیارت در لغت
ب) زیارت در اصطلاح
معنای لغوی زیارت:
زیارت از ریشه
ی «زَور» به معنای میل و عدول از چیزی است، وقتی کسی به دیدار دیگری می رود، از غیر او رو برمی گرداند؛ بدین جهت او را «زائر» می گویند. زیارت در لغت به معنای قصد و توجه و به زیارت شونده و به ملاقات او رفتن است. «زائر» اسم فاعل زیارت و به معنای زیارت کننده و «مزور» اسم مفعول و به معنای زیارت شونده می باشد.
برخی گفته
اند: زیارت یعنی اینکه انسان با انگیزه ی بزرگداشت کسی و انس گرفتن با او، به وی رومی-آورد. برخی دیگر نیز گفته اند: دیدار اولیای الهی را زیارت می نامند، چون حقیقت این عمل، انحراف از عالم طبیعت و توجه به عالم روحانیت، با حضور در محیط طبیعی و حفظ جسمانیت خویشتن است.

معنای اصطلاحی زیارت:
زیارت، در حقیقت نوعی ادای احترام و برقراری ارتباط معنوی با خاندان عصمت و طهارت:می
باشد و این در واقع به معنای زنده نگهداشتن فرهنگ ایثار و شهادت و بی زاری از ظالمان است زیارت به معنای قصد و توجه زیارت شونده، همراه با اکرام و تعظیم و انس با اوست. در فرهنگ دینی، «زیارت» به معنای حاضر شدن بر قبور پیامبران و امامان:بزرگان دینی، همراه با اکرام و تجلیل آن ها  و رعایت آداب خاص می باشد.

اهمیت زیارت:
یکی از راه
های بزرگداشت بزرگان و مفاخر، زیارت نمودن آنان می باشد، زیرا این عمل باعث ماندگاری حیات علمی و معنوی آنان می گردد و پیوندی ناگسستنی بین نسل کنونی و آیندگان با نسل های گذشته، برقرار می سازد.
گرامی
داشت یاد و نام انسان های شایسته و فرهنگ ساز و زنده نگهداشتن نام و یاد آنان پس از مرگ، لازمه ی محبت و ارادت انسان به نیکی ها و کمالات است و ریشه در فطرت و سرشت آدمی دارد. از آن جایی که هر کس با کنش درونی خویش، زیبایی را دوست دارد و به کمال، عشق می ورزد، لذا انسان های کامل را دوست می دارد و آنان را می ستاید و شخصت های برجسته همواره در اعتقادات و عواطف ملت ها، جای دارند و یاد و نامشان همواره زنده است و شکی نیست که این پیوند معنوی و عاطفی با اولیای الهی، نمونه ی برجسته ی این حقیقت است.
آثار و برکات زیارت:
پاسداری از یاد و نام ائمه
ی اطهار:و نشر آموزه های دینی این بزرگواران در جامعه، چراغ فروزان آنان را هر لحظه پرنورتر نگه می دارد و آشنایی با این اولیای الهی برکاتی بدنبال دارد، مانند:

1. برکات سیاسی:
از راه
های مهم و اساسی در برخورد با حاکمان غاصب و ظالم و آشنایی با مواضع سیاسی ائمه ی اطهار :تشویق جهت زیارت، رفتن مرقدهای نورانی این عزیزان است روایات فراوانی که در ترغیب و تشویق به زیارت امام حسین7وارد شده است، گویای این مدعاست. امام محمد باقر7به مسلم (یکی از یاران خاص حضرت) فرمود: در این راه، هر چه بیم بیشتر باشد، پاداش آن افزون تر است.

2. برکات معنوی:
شکی نیست که پس از واجبات دینی، یکی از والاترین اسباب اطاعت و تقرب به درگاه الهی، زیارت قبور امامان معصوم:است، و حرم
های مقدس این بزرگواران، یکی از بهترین مکان های استجابت دعاست و قطعا تجدید پیمان با این ارواح مقدس، پیوند معنوی انسان با خداوند را استحکام می بخشد و درجات او را والاتر می سازد و زمینه ی آمرزش گناهان پیشین و هماهنگی با اهداف و آرمان های آن عزیزان را فراهم می سازد. رسول خدا9به امام علی7فرمودند:    
«ای علی، هر که من یا تو و فرزندانت را در زمان حیات یا پس از مرگ، زیارت کند، من ضمانت می
کنم که او را از سختی های روز قیامت نجات دهم و او را هم درجه ی خودم گردانم».

3. برکات فرهنگی و اجتماعی:
از جمله برکات زیارت، برکات فرهنگی و اجتماعی می
باشد، زیرا زمینه ی آشنایی با دیگر هم  فکران را فراهم می سازد و یکی از بهترین فراخوان های فرهنگی و اجتماعی دوستداران اهل بیت:می باشد و می-تواند تمرین زندگی اجتماعی و هم زیستی مسالمت آمیز و آشنا نمودن مردم با چهره واقعی این انوار درخشان باشد.

4. برکات معرفتی:
با نگاهی کوتاه در زیارت نامه
ی ائمه ی معصومین:می توان، آموزه های معرفتی در زمینه ی مبدأ و معادشناسی اخلاق فردی و اجتماعی را مشاهده نمود. مصداق واقعی این ادعا، زیارت امین الله، جامعه ی کبیره، زیارت وارث و زیارت عاشوراست که مملو از دروس معرفتی می باشند، و ما در این مجال، نیم نگاهی به زیارت عاشورا که از جایگاه ویژه ای در میان شیعیان و دوست داران سیدالشهدا، حضرت اباعبدالله الحسین7دارد، داریم.

زیارت عاشورا:
زیارت عاشورا از جمله زیاراتی است که ویژگی
های ممتازی دارد، زیرا قرائت این زیارت می تواند برکاتی عارفانه و عاشقانه به انسان هدیه کند و آن را از چشمه ی زلال معرفت امام معصوم7سیراب نماید، به همین دلیل، امام محمد باقر 7، را به حضور عاشقانه در این کلاس فرا می خواند، تا درس عشق و معرفت را از سیدالشهداء بگیرند.

شیخ طوسی 1درباره ی زیارت امام حسین7در روز عاشورا، چنین می نویسند:
محمد فرزند اسماعیل بن بزیع از صالح، او هم از پدرش عقبه فرزند قیس روایت می
کند که امام محمدباقر7فرمود:
«کسی که در روز عاشورا، از نزدیک امام حسین7را با چشم گریان زیارت کند، خداوند پاداش و ثواب دوهزار حج و دوهزار عمره و ثواب دوهزار بار شرکت در جهاد که در رکاب پیامبر9و ائمه اطهار :باشد، [را به او خواهد داد.]» عقبه به حضرت عرض کرد: جانم به قربانت! اگر کسی امکان حضور در کربلا و حرم مطهر آن حضرت را در روز عاشورا نداشته باشد و از راه دور، او را بخواهد زیارت کند، تکلیف چیست؟
حضرت فرمودند:
«پیش از ظهر در جای بلندی بایست و پس از اشاره به سوی مرقد آن حضرت، بر او سلام کن و بر ستمگران و کشندگان او لعن نفرین بفرست، آنگاه دو رکعت نماز زیارت بخوان و هر چه می
توانی بر مصیبت او گریه کن و خاندانت را نیز به این عمل وادار». در پایان افزود:
«هر که این کار را انجام دهد، من ضمانت می
کنم که خداوند پاداش یادشده را به او بدهد».
شیخ طوسی 1در روایت دیگری، سند زیارت عاشورا را چنین نقل می
کند:
صالح بن عقبه و سیف بن عمیره، روایت می
کنند از علقمه فرزند محمد خضرمی که وی به امام محمد باقر 7 عرض کرد، اگر قصد زیارت امام حسین 7را از دور یا نزدیک داشتم، چگونه زیارت کنم.
حضرت فرمود: مانند کسی که سلام می
دهد، رو به سوی آن حضرت کن – با حضور قلب به سوی آن حضرت نگاه کن- و پس از تکبیر- گفتن الله اکبر- این گونه بخوان: السَّلامُ عَلَیکَ یا ابا عَبدِالله السَّلامُ عَلَیکَ یَا بنَ رَسُولِ الله ...
پس از آن دو رکعت نماز بگذار.
فرشتگان نیز آن حضرت را این
گونه زیارت می کنند و پاداش چنین زائری، بسیار بزرگ است، خداوند درجات او را بالا می برد- صدهزار درجه که کنایه از کثرت است- نام او را در زمره ی همراهان امام حسین7و شهیدان کربلا می نگارند، ثواب زیارت رسولان و پیامبران الهی را برای وی ثبت می کند.

سند زیارت عاشورا:
زیارت عاشورا اگرچه به حسب ظاهر از امام محمد باقر 7 نقل شده است، زیرا صفوان که از یاران امام باقر و امام صادق7است، می
گوید:
«من در روز عاشورا خدمت امام محمدباقر 7 بودم که این زیارت را قرائت فرمودند»
همچنین می
گوید: «امام صادق7پس از زیارت امیرالمؤمنین7به طرف کربلا اشاره کردند و این زیارت را قرائت کردند».
اما در واقع این زیارت از ناحیه
ی خداوند متعال نازل شده و از احادیث قدسی است، زیرا شیخ عباس قمی در مفاتیح الجنان از امام صادق7 نقل می کند که: آن حضرت از پدر بزرگوارش و ایشان از اجداد طاهرینش و آنان از پیامبر اکرم 9و آن حضرت از جبرئیل امین و جبرئیل از خداوند متعال نقل می کنند که حضرت احدیت به ذات مقدس خود، قسم خورده که هر کس امام حسین7 را با این زیارت، از دور یا نزدیک زیارت کند، زیارت او را می پذیرم و خواهش و حاجت او را برآورده می کنم و فوز به بهشت و آزادی از جهنم را به او عطا می کنم و شفاعت او را حق هر کس که بخواهد قبول می نمایم.

سپس امام صادق7 به صفوان می فرماید: «هرگاه حاجتی پیداکردی، این زیارت را بخوان که برآورده خواهد شد».
قدیمی
ترین سند زیارت عاشورا از ابن قولویه قمی در کتاب «کامل الزیارات» و از شیخ طوسی در کتاب «مصباح المتهجّد» می باشد.
شیوه
ی تلاوت زیارت عاشورا:
بر پایه
  ی آموزه های وحیانی، امام باقر7نخستین دستور در زیارت عاشورا را گفتن «الله اکبر» بیان می-فرمایند، قطعاً آوردن عبارت «الله اکبر» در آغاز این زیارت بی حکمت نیست، شاید برای تیمّن و تبرّک و یا برای تسبیح حضرت باری تعالی و یا برای این است که کارها باید با نام خدا آغاز شوند و الّا ابتر می-باشند، پس از آن باید در جای بلندی ایستاد و پس از اشاره به سوی مرقد امام حسین7بر او سلام کرد و بر ستمگر و کشندگان آن حضرت، صد لعن و نفرین فرستاد و سجده پایانی را بجا آورد، آنگاه دو رکعت نماز زیارت خوانده شود و هر چه انسان می تواند بر مصیبت آن حضرت و خاندانش گریه کند.



منابع و مأخذ
1.جعفر بن محمد بن قولویه، کامل الزیارات، چ قم، جامعه ی مدرسین.
2.حیدری
فر، مجید، مدرسه عشق، قم، نشر زائر، 1382ش.
3.راغب اصفهانی، حسین بن محمد، مفردات الفاظ القرآن، تحقیق: داودی، صفوان عدنان.
4. شیخ حرّ عاملی، وسائل الشیعه الی تحصیل مسائل الشریعه، چ بیروت، لبنان، احیاء التراث.
5. شیخ طوسی، مصباح المتهجّد و سلاح المتعبد، چ بیروت- لبنان، موسسه فقه الشیعه.
6. طبرسی، احمدبن علی، الاحتجاج علی اهل اللجاج، چ قم، انتشارات اسوه.
7. طریحی، فخرالدین، مجمع البحرین، تحقیق سید احمد حسینی، چاپ دوم، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامی.
8. کلینی رازی، ابی جعفر محمد بن یعقوب بن اسحاق، کافی، ج 4، دارالکتب الاسلامیه، تهران.
9. محدث قمی، مفاتیح الجنان، چ قم.

 


علی مصباح نهاوندی

به سفارش سازمان تبلیغات اسلامی قم


١٢:٠٥ - 1392/08/14    /    شماره : ٢١٨٨٥    /    تعداد نمایش : ٨٣٥



خروج





   مطالب مرتبط
 نقش امر به معروف و نهی ازمنکر در نهضت حسینی (خبر)
 امر به معروف و نهی منکر؛محور اصلی قیام حسینی (خبر)
 راز اهمیت اربعین حسینی (خبر)
 توصیه رهبرانقلاب برای حضور در زیارت‌اربعین (خبر)
 محرم 93 (خبر)
 نقش نهضت حسینی و قیام عاشورا در پیروزی انقلاب اسلامی ایران (خبر)
 تاريخچه شکل گيري مجالس عزاداري (خبر)
 محرم آمد و ماه حسین(ع) طلوع کرد (خبر)
 فلسفه بزرگداشت اربعین حسینى چیست؟ (خبر)
 به خاطر امام حسین(ع) (خبر)
 درس‏هاى عاشورا (خبر)
بازدیدها
امروز :652
کل بازديدها :15877453
بازديدکنندگان آنلاين :6
بازديدازاین صفحه :201824