صفحه اصلی > پند نامه 


  چاپ        ارسال به دوست

معرفت نفس طريق معرفت ربّنگارنده

معرفت نفس طریق معرفت ربّ است که از سیّد انبیا و هم از سیّد اوصیا _صلوات اللّه علیهما_ مأثور است:
« مَن عَرَفَ نَفسَهُ فَقَد عَرَفَ رَبَّهُ»[1]
 
هر کس  در خویشتن بیندیشد و در خلقت خود تفکر و تأمل کند در یابد که این شخص محیَرالعقول، واجب بالغیر است. بلکه خود و جمیع سلسله موجودات را محتاج به حقیقتی بیند که طرف و سر سلسله همه است، و جز او همه ربط محض به اویند. و چون معلول هر چه دارد پرتوی از علّت است، تمام اشیا را مرائی[2] جمال حق بیند. و چون معلول به علتش قائم است علّت با معلول معیّت دارد، نه معیّت مادّی و اقتران صوری، بلکه معیّت قیّومی که اضافه اشراقی علّت به ماسواها است. و چون در سلسله موجودات، اول علّت است و با همه و در همه اوّل او است پس اوّل، علّت دیده می‌شود سپس معلول.
دلی کز معرفت نور و ضیا دید                   به هر چیزی که دید اوّل خدا دید[3]
این بنده در ابیاتی گفته است:
من به یارم شناختم یارم                       تو به نقش و نگار یعنی چه
 
عقل خبیر این لطیفه را از کریمه (وَ هُو مَعَکُم أینَ ما کُنتُم) در می‌یابد، و از گفتار حق سبحانه به کلیمش که «ان بدّک الازم یا موسی» می‌خواند، و به سرّ و رمز اشارت ارسطو که «ان الاشیاء کلّها حاضرات عند المبدأالاول علی الضرورة و البتّ» پی می‌برد. تا درجه فدرجه به جایی می‌بیند حقیقت امر فوق تعبیر به علّت و معلول است.
و چون وجود در هر جا قدم نهاد خیر محض و قدومش خیر مقدم است و همه خیرات از یک حقیقت فائض شده‌اند که (ان من شیءٍ الا عندنا خزائنُهُ) پس کل الکمال و کمال الکل، مبدأ واجب الوجود است، و عقل بالفطرة عاشق آن کمال مطلق است ... حالا که عقل به فطرت طالب آن مقام است، ناچار از موانع باید بر حذر باشد، و اگر رهزنی سدّ راه شد لابد باید با او بجنگد تا به مقصود رسد، بلکه بیرهزن نخواهد بود و نتواند بود... و آن رهزن جز ما دیگری نیست.
تو خود حجاب خودی حافظ از میان بر خیز  
                                              خوشا کسی که در این راه بی حجاب رود
 
منبع: نامه‌های عرفانی/ علی محمدی: دفتر نشر معارف 1386.ص ، 119، 120.
 


[1]. کسی که خود را شناخت خود را نیز شناخته است. بحارالنوار ج 2، ص 31.
[2]. آینه‌ها
[3]. گلشن راز: شیخ محمود شبستری


٢٠:١٥ - 1391/09/16    /    شماره : ٧٨٥٧    /    تعداد نمایش : ٣٣٧



خروج





   مطالب مرتبط
 نشانه های ظهور حضرت قائم(عج) (خبر)
 علم و حلم از ويژگي‌هاي مهم امام حسن(ع) است (خبر)
 آيه ثقلت موازينه (خبر)
 عزت نفس در سياست خارجي (خبر)
 9 اردیبهشت: وفات امامزاده سیدمحمد فرزند امام هادی(ع) (خبر)
 14 اردیبهشت: رحلت آيت ‏اللَّه "سيد محسن امين عاملي" (خبر)
 اگر خداوند احسن الخالقین است (خبر)
 منظور از معرفت امام (خبر)
 مراسم سوگواری یاس نبوی در امامزاده طاهر قم برگزار شد (خبر)
 همایش ملی «اسوه حسنه» برگزار می‎شود (خبر)
 سفر احتمالی حسن روحانی به قم (خبر)