نام کاربری :   
کلمه عبور :   
[فراموشی رمز توسط ایمیل]
صفحه اصلی > دین و اندیشه > متون اسلامی 


  چاپ        ارسال به دوست

علی‎بن ابی‎طالب (ع) معرّف قرآن حكیم (2)

8. آن حضرت ـ عليه السّلام ـ فرمود: به راه‎هاي آسمان غيب از راه زمين حسّ و شهادت آگاه‎ترم.
9. آن حضرت ـ عليه السّلام ـ فرمود: آيا من در ميان شما به ثقل اكبر يعني قرآن كريم عمل نكردم و آيا در بين شما ثقل اصغر يعني عترت ـ عليهم السّلام ـ را به وديعت ننهادم؟
يادسپاري مهم
قرآن كريم نيز علم صحيح و تفسير ناب قرآن حكيم را بهره‌ي اهل بيت ـ عليهم السّلام ـ مي‎داند؛ زيرا طبق آيات «إِنّه لقران كريم ظ­ في كتاب مكنون ظ­ لا يمسّها إِلّا المطهّرون»[1]، تماس علمي با كتاب مكنون ـ كه باطن قرآن است و ظاهر قرآن نيز از آن پايين آمده است ـ فقط بهره‌ي پاك‎شدگان از نجاست وَهْم و رِجزِ خيال است كه همانا اهل بيت عصمت ـ عليهم السّلام ـ هستد.
بر اساس آيه‌ي «إِنّما يريد اللّه ليذهب عنكم الرجس أَهل البيت ويطهّركم تطهيراً»[2]، اهل بيت عصمت ـ عليهم السّلام ـ كه نه تنها از رجس گناه به دورند، بلكه از آثار رقيق آن نيز پاكند ـ شايسته‌ي تماس علمي با فرهنگ دروني و بيروني قرآن كريم هستند. از اين رو، تعريف و تبيين آنان نسبت به علوم و مفاهيم قرآن، بياني ويژه است.
هماهنگي حقيقت علي ـ عليه السّلام ـ با حقيقت قرآن
خصوصيّت انسان كاملي ـ چونان علي بن ابي طالب ـ عليه السّلام ـ از لحاظ سخن گفتن درباره‌ي قرآن، با نقل گفتار كوتاهي از خود آن حضرت ـ عليه السّلام ـ روشن‎تر مي‎شود.
«سهل بن حنيف انصاري» ـ كه از محبوب‎ترين ياران اميرالمؤمنين ـ عليه السّلام ـ بود ـ پس از بازگشت از «صفّين» در كوفه درگذشت. حضرت علي ـ عليه السّلام ـ پس از شنيدن خبر ارتحال سهل بن حنيف، چنين فرمود: «لو أَحَبَّني جَبَل لتهافت»؛[3]اگر كوه، محبّت مرا در خود جاي دهد و دوست من شود، متلاشي مي‎شود و فرو مي‎ريزد.
«سيد رضي» (رحمه‎اللّه) در شرح جمله‌ي مزبور، چنين گفته است:
محنت و اندوه او (كوه) افزوده مي‎شود و مصيبت‎ها با شتاب به او رو مي‎كنند و اين‎كار، جز براي پارسايان و پرهيزگاران و نيكان و برگزيدگان حاصل نمي‎شود؛ يعني خوبان، هدف تير بلا و غمند! حضرت علي ـ عليه السّلام ـ در جاي ديگر در اين باره فرمود: «مَن أَحبّنا أَهل البيت ـ عليهم السّلام ـ فليستعدً للفقر جلباباً»؛[4]يعني هركس ما خاندان عصمت و طهارت ـ عليهم السّلام ـ را دوست داشته باشد، بايد مهيّا و آماده‌ي در بركردن جامه‌ي فقر و روپوش تهي‏دستي باشد».
شرح جناب سيد رضي (رحمه‎اللّه) قابل قبول است و برخي از شواهد نقلي نيز آن‎را تأييد مي‎كند؛ ليكن معناي دقيق‎تر گفتار ياد شده، اين است كه حقيقت انسان كامل با حقيقتِ قرآن، كاملاً هماهنگ است؛ چنان كه حديث «ثَقَلَيْن» و جدا نبودن آن دو از يك‎ديگر و نيز همراهي قرآن با علي بن ابي‎ طالب ـ عليه السّلام ـ آن‎را تأييد مي‎كند.
بنابراين، حكم ولايت و خلافت انسان كامل، حكم قرآن كريم است. پس، همان گونه كه حقيقت قرآن، فراتر از آن است كه كوه آن را تحمّل كند و نزول قرآن بر كوه، آن‎را متلاشي مي‎كند، حقيقت ولايت انسان كامل نيز برتر از آن است كه بر كوه حمل شود؛ زيرا پذيرش كوه نسبت به امور مادي محسوس، محفوظ است، ليكن تحمّل آن نسبت به امور غيرمادي معلوم نيست؛ بلكه عدم آن معلوم است.
بنابراين، مي‎توان معناي: «لو أَحَبّني جبل لتهافت» را هماهنگ با معناي اين آيه دانست: «لو أَنزلنا هذا القران علي جبلٍ لرأَيته خاشعاً متصدّعاً من خشيه‌ي اللّه وتلك الأَمثال نضربها للنّاس لعلّهم يتفكّرون»[5]؛ اگر اين قرآن را بر كوهي فرو مي‎فرستاديم، يقيناً آن (كوه) را از بيم خدا فروتن و از هم‎پاشيده مي‎ديدي؛ و اين مَثَل‎ها را براي مردم مي‎زنيم، باشد كه آنان بينديشند.
اگر چنين معنايي براي حديث علوي ـ عليه السّلام ـ پذيرفته شود، به خوبي روشن مي‎شود كه استحقاق آن حضرت ـ عليه السّلام ـ براي تحليل معارف قرآني، استحقاق تعييني است؛ زيرا آن حضرت ـ عليه السّلام ـ قرآن ناطق است و بهترين راه شناخت هر چيزي، آن است كه آن شيء را از زبان خودش بشناسيم و معرفت قرآن از زبان اميرالمؤمنين ـ عليه السّلام ـ به منزله‌ي شناخت قرآن از زبان خود قرآن است.


[1] . سوره‌ي واقعه، آيات 79 ـ 77.
[2] . سوره‌ي احزاب، آيه‌ي 33؛ خداوند فقط مي‌خواهد پليدي و گناه را از شما اهل بيت دور كند و كاملاً شما را پاك سازد.
[3] . نهج‎البلاغه، حكمت 111 و 112.
[4] . نهج‎البلاغه، حكمت 111 و 112.
[5] . سوره‌ي حشر، آيه‌ي 21؛ اگر اين قرآن را بركوهي نازل مي‌كرديم، مي‌ديدي كه در برابر آن خاشع مي‌شود و از خوف خدا مي‌شكافد! اينها مثالهايي است كه براي مردم مي‌زنيم، شايد در آن بينديشند.

قرآن در كلام امام علي(ع)- آيت‌الله جوادي آملي


٢٣:٤١ - 1392/09/24    /    شماره : ٢٤٧١٢    /    تعداد نمایش : ٦٤٢



خروج





   مطالب مرتبط
 علی‎بن ابی‎طالب (ع) معرّف قرآن حكیم (1) (خبر)
 علی‎بن ابی‎طالب (ع) معرّف قرآن حكیم (خبر)
 خلافت على بن ابیطالب(ع) در قرآن و روایات (2) (خبر)
 اوصاف قرآن در نگاه معصومین (ع) (2) (خبر)
 اعتبار روایات معصومین(ع)در تفسیر قرآن(2) (خبر)
 خلافت على بن ابیطالب(ع) در قرآن و روایات (1) (خبر)
 پیروی از قرآن و اهل بیت (علیهم السلام) (2) (خبر)
 قرآن و عصمت رسول الله(ص) (2) (خبر)
 اهل بیت(ع) مفسران قرآن كریم (خبر)
 اوصاف قرآن در نگاه معصومین (ع) (1) (خبر)
 فصاحت و زیبایی قرآن و سخنان معصومین(ع) (2) (خبر)
بازدیدها
امروز :10084
کل بازديدها :15846672
بازديدکنندگان آنلاين :4
بازديدازاین صفحه :278206