نام کاربری :   
کلمه عبور :   
[فراموشی رمز توسط ایمیل]


  چاپ        ارسال به دوست

فرشتگان و خصوصیات و وظایف آنها(5)

 ملائکه رحمت
ملائکه رحمت، رحمت ها و عنایات عام و خاص خداوند را در بُعد مادی و معنوی در دنیا و آخرت( برزخ و پس از آن) به انسان ها می رسانند و اینک در این زمینه به طور مختصر سخن می گوییم:
1ـ در دنیا
کلیه نعمتهای مادی و معنوی که در دنیا به انسانها اعم از کافر و مؤمن می رسد، به واسطه فرشتگان رحمت است. آیت الله جوادی آملی می گوید: همه انسانها حتی انسان کامل حیات را از اسرافیل و علم را از جبراییل و رزق را از میکاییل و یا این سه را از سایر فرشتگان تحت تدبیر این سه فرشته می گیرند علامه طباطبایی در این زمینه که برخی از فرشتگان مسؤول امور تمامی مردم هستند و اختصاصی به اهل ایمان ندارند، گوید: ملائكه‏اى كه نگهبان جان خلق اند، و يا ملائکه ای كه موكل بر ارزاق و اجلهاى مردم و ساير کارهای آنها هستند، اختصاصى به مؤمنين ندارند، بلكه برای این گونه از فرشتگان، مؤمن و كافر يكسان است.

در مقابل، گروهی از فرشتگان قرار دارند که موکل و مسؤول مؤمنان و برای براى تسديد و تاييد آنها هستند. بدیهی است که این گروه هیچ ارتباطی با انسانهای غیر مؤمن که اهل ولایت خداوند نیستند، ندارند. برای نعمتهای معنوی در دنیا می توان نزول ملائکه بر ارواح مؤمنان را به منظور حفظ و حراست آنها از لغزشها و گمراهیها ذکر کرد . در این زمینه در کلام برخی از محققین آمده است: هنگامى كه افراد بى ‏ايمان دچار لغزش می شوند، كسى نيست زير بازوى آنها را بگيرد. برای همین به آسانى در پرتگاهها سقوط می کنند، ولی وقتی مؤمنان در معرض سقوط قرار می گیرند، فرشتگان رحمت الهى به ياریشان  می شتابند و آنها را از لغزش و سقوط حفظ می كنند. در سوره فصلت، آیه 30 می خوانيم: «إِنَّ الَّذِينَ قالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلائِكَةُ»؛ یعنی مطمئناً افرادی که گفتند خدای ما الله است و سپس استقامت ورزیدند، فرشته ها بر آنها نازل می شوند. ابن عربی ذیل جمله «تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلائِكَةُ» می نویسد: علمای تفسیر می گویند که ملائکه هنگام مرگ بر اهل ایمان نازل می شوند ولی من می گویم ملائکه هر روز بر مؤمنین نازل می شوند و مهمترین ایام زندگی انسان، روز مرگ و عالم برزخ و روز قیامت است. و در مورد نعمتهای مادی می توان نزول باران را مثال زد. در متون روایی آمده است: هيچ قطره بارانى نيست مگر آنكه فرشته‏اى همراه آن است تا آن را در جايگاهش بنشاند.  

2ـ هنگام مرگ
یکی از سخت ترین و هول انگیزترین مراحل حیات انسان، مرحله مرگ و مرحله انتقال از دنیا به عالم برزخ است. در برخی از روایات از زمان مرگ به عنوان یکی از وحشتناکترین لحظاتی که بر انسان می گذرد، یاد شده است. زیرا حالت هایی برای او اتفاق می افتد و صحنه هایی مشاهده می کند که تا آن لحظه با آنها مواجه نشده بود. در آن لحظات که ترس و اضطراب شدیدی بر انسان چیره می شود، فرشتگان رحمت بر افرادی که شایستگی لازم را دارند، نازل می شوند و او را به آرامش می رسانند. اصولاً باید دانست همچنان که در قرآن ذکر شده است فرشتگان نه تنها در دنیا که هنگام مرگ و در عالم برزخ و قیامت هم موکل و سرپرست و مسؤول اهل ایمان هستند.

  3 ـ در عالم برزخ
از نظر عقلی می توان گفت: با توجه به اینکه فرشته ها در کلیه عوالم وجود واسطه فیض هستند، در عالم برزخ هم  موکل بر مؤمنان هستند و رحمتها و عنایات الهی را بر آنها نازل می کنند. از برخی از روایات که ذیل آیه 31 سوره فصلت وارد شده است شاید بتوان دلیل نقلی  بر این موضوع اقامه کرد. از امام باقر(ع) نقل شده که منظور از (آیه 31 سوره فصلت) نحن اولیاءکم فی الحیاة الدنیا و فی الآخرة» [که سخن فرشتگان است] این می باشد که فرشتگان، اهل ایمان را در دنیا و هنگام مرگ و آخرت از سختی ها حفظ و حراست می نمایند در باره نزول رحمت از جانب فرشتگان بر انسان در عالم برزخ می توان روایتی را که پیرامون فضیلت شرکت در تشییع جنازه وارد شده، عنوان کرد.

در این روایت که قسمت مورد نظر آن با خط مشخص شده آمده است: هر كس جنازه‏اى را تشييع كند، به ازاى هر گامى كه همراه آن برمی دارد تا به منزل خود بازگردد، يك صد ميليون حسنه دريافت می نمايد و يك صد ميليون گناه از نامه اعمالش پاك می شود و يك صد ميليون ترفيع درجه نصيبش می گردد. و اگر بر جنازه نماز گزارد، پس از آنکه خود آن شخص  رحلت کرد، يك صد هزار فرشته‏ در تشييع جنازه‏اش شركت می كنند و براى او آمرزش می طلبند تا جنازه‏اش به خاك سپرده شود. و اگر آن شخص آن قدر همراه آن جنازه بماند تا مراسم خاكسپارى پايان يابد، خداوند به هزار فرشته مأموريت دهد تا برپايى روز رستاخيز براى او آمرزش جويند. توضیح: وقتی انسان می میرد، وارد عالم برزخ می شود. و طبق این روایت، فرشتگان الهی برای او طلب آمرزش می کنند؛ یعنی رحمت الهی را درخواست می کنند، که قطعاً به روح وی واصل می شود.

در حدیث ذیل هم می توان به نزول رحمت از ناحیه فرشتگان به انسان مؤمن در برزخ پی برد: امام صادق(ع) می فرماید: وقتی انسان مؤمنى از دنیا می رود، هفتاد هزار فرشته تا گورش او را تشييع كنند...

4 ـ در قیامت و پس از آن
همچنان که چند سطر پیش گفته شد، با توجه به اینکه فرشته ها در کلیه عوالم وجود واسطه فیض هستند، در عالم قیامت و مراحل مربوط به آن موکل بر مؤمنان هستند و رحمتها و عنایات الهی را بر آنها نازل می کنند و مانع رسیدن سختی ها و شداید روز قیامت به آنها می شوند. و اما از نظر نقلی باید بگوییم که روایاتی که پیرامون ارسال نعمت و رحمت الهی به اهل ایمان توسط فرشتگان در روز قیامت و بعد از آن می باشد، فراوان است. در اینجا یک نمونه از آنها را مطرح می کنیم: در روایتی که ظاهراً مربوط به بهشت روز قیامت است، می خوانیم: از رسول خدا (ص) در مورد این گفتار خداوند: «يَوْمَ نَحْشُرُ الْمُتَّقِينَ إِلَى الرَّحْمنِ وَفْدا»؛ (روزى كه پرهيزگاران را محشور كنيم كه به پيشگاه خداى رحمان وارد شوند) پرسش شد.

ایشان در پاسخ، خطاب به امیر المؤمنین فرمود: اى على اين وارد شوندگان، که فقط سواره اند، مردانى هستند كه از خدا ميترسند و خدا نيز دوستشان دارد. خداوند، آنها را مخصوص خويش ساخته، كردارشان را پسنديده و پرهيزكار ناميده است.اى على سوگند به کسی كه دانه را شكافت و جاندار را آفريد، آنها از گورهاى خويش بيرون می آيند و فرشتگان با شترانى ‏كه پالانهایشان از طلا و به درّ و ياقوت پوشيده و روپوش آنها پارچه ديبا و زربافت است و مهار شتران، طنابى ارغوانى است، به استقبالشان می روند و آنها را به وسيله آن شتران به محشر مي برند. همراه هر یک از آن افراد هزار فرشته از پيش رو و از سمت راست و چپشان هست كه آنها را با اين تزيينات به پیش می برند تا به در بزرگ بهشت‏ برسانند. کنار در بهشت،‏ درختى است كه از سايه هر برگ آن هزار نفر از مردم ميتوانند استفاده كنند. در طرف راست درخت چشمه‏اى پاك و پاكيزه است. آنها از آن چشمه جرعه‏اى مينوشند.

آنگاه به سوى چشمه ديگرى كه در سمت چپ آن درخت است، باز می گردند و در آن غسل می كنند. آن چشمه، چشمه زندگى است. آنها پس از غسل در آن هرگز نخواهند مرد.
سپس در پيشاپيش عرش آنان را واميدارند در حالى كه از تمامی آفات و بيماريها و گرما و سرما آسوده شده‏اند. خداوند به فرشتگانى كه همراه آنان هستند می فرمايد: دوستان من را به بهشت ببريد و با مردم دیگر متوقفشان نكنيد؛ زيرا رضایت و خوشنودى من نسبت به اينها پيشى جسته و رحمتم برایشان واجب گشته است. و چگونه آنها را در کنار خوب كرداران  و بدكاران متوقف سازم؟!
فرشتگان آنها را به سوى بهشت می برند...

 


کتابنامه
احكام القرآن، محمد بن عبدالله بن ابوبكر بن العربی، بی نا، بی جا، بی تا
الأمالي( للصدوق)، ترجمه محمد باقر كمره‏اى‏، ناشر: كتابچى‏، تهران، ششم، 1376.‏
انوار درخشان، محمد حسين حسینی همدانی، تحقيق محمد باقر بهبودى، كتابفروشى لطفى، تهران، 1404 ق، اول
بهشت كافى (ترجمه روضه كافى)‏، محمد بن يعقوب‏ کلینی، ترجمه حميدرضا آژیر، انتشارات سرور، قم‏، اول،1381.
ترجمه تفسير الميزان، محمد باقر موسوی همدانی، دفتر انتشارات اسلامى جامعه‏ى مدرسين حوزه علميه، قم، 1374 ش، پنجم
تفسير اثنا عشرى، حسين بن احمد حسینی شاه عبدالعظيمى، انتشارات ميقات، تهران، اول، 1363ش.
تفسير القمي‏، على بن ابراهيم‏ قمی، تحقیق طیب موسوى جزائرى، دارالكتاب‏، قم‏، 1404 ق‏، سوم‏
تفسير كنز الدقائق و بحر الغرائب، محمد بن محمدرضا قمی مشهدی، ، تحقيق حسين درگاهى، سازمان چاپ وانتشارات وزارت ارشاد اسلامى، تهران، 1368 ش، اول
تفسير نمونه، ناصر مكارم شيرازى ، دار الكتب الإسلاميه، تهران، 1374 ش، اول
ثواب الاعمال، محمد صدوق، ترجمه صادق حسن زاده‏، ارمغان طوبى‏، تهران، چاپ اول، 1382ش.
الروضة من الكافي، محمد بن يعقوب‏ کلینی، ترجمه هاشم‏ رسولی محلاتی، تحقیق على اكبر غفاری، انتشارات علميه اسلاميه، تهران، اول، 1364.‏
کتابخانه دیجیتال اسراء(مجموعه آثار آیت الله جوادی آملی).

محمد اصغری نژاد

به سفارش سازمان تبلیغات اسلامی قم


١١:٠١ - 1393/01/27    /    شماره : ٢٩٤٣٠    /    تعداد نمایش : ٩٧٦



خروج





   مطالب مرتبط
 فرشتگان و خصوصیات و وظایف آنها(3) (خبر)
 فرشتگان و خصوصیات و وظایف آنها(4) (خبر)
 فرشتگان و خصوصیات و وظایف آنها(2) (خبر)
 فرشتگان و خصوصیات و وظایف آنها(1) (خبر)
 وظایف مدیراسلامی باتکیه بروظایف سازمانی (خبر)
 تشویق طلاب به پژوهش یکی ازوظایف نشریات حوزوی است (خبر)
 حقوق و وظایف متقابل زن و شوهر (خبر)
 آثار و خصوصیات مخلصین در قرآن (خبر)
 وظایف نوّاب خاصّ امام زمان-علیه السلام- (خبر)
 وظایف خواص و علما در عصر غیبت (خبر)
 وظایف منتظران (خبر)
بازدیدها
امروز :3056
کل بازديدها :15839644
بازديدکنندگان آنلاين :9
بازديدازاین صفحه :105492