نام کاربری :   
کلمه عبور :   
[فراموشی رمز توسط ایمیل]


  چاپ        ارسال به دوست

فرشتگان و خصوصیات و وظایف آنها(4)

ج ـ پرسشگری و بازخواست
یکی از مسؤولیتهای مهم برخی ازفرشتگان، پرسش از عقاید اساسی انسان در عالم برزخ که به عنوان عالم قبر یا قبر  هم مطرح شده ـ می باشد. امام سجاد از سه فرشته به نام نکیر و منکر و «رومان» پیرامون این مسؤولیت خطیر سخن گفته است. اما در برخی از روایات، فقط نام نکیر و منکر را در این باره می بینیم. در برخی از روایات هم فقط اشاره ای به فرشتگان پرسشگر در قبر شده و اسم آنها برده نشده است. بنا بر این، سه گونه روایت در باره فرشتگان پرسشگر در عالم برزخ به چشم می خورد. در روایتی از اميرالمؤمنين آمده است:.. پس از گذاشتن بدن مؤمن در قبر، دو فرشته در حالى كه فرياد آنها مانند صيحه آسمانى است و ديدگان آنان همچون برق مي درخشد نزد او حاضر شده، از روح مؤمن سؤال میكنند: پروردگار تو كيست؟ پيامبرت كه بوده و دين تو چيست؟
روح مؤمن در پاسخ مي گويد: آفريدگار جهان پروردگار من است، و محمّد(ص) پيامبر و فرستاده اوست، و اسلام، دين و آئين من است.
آن دو فرشته می گويند: خدا تو را به این عقيده ثابت بدارد...

سپس آن دو فرشته آرامگاه او را تا جایی که چشمانش توانایی دیدن دارند، وسعت میدهند و درى از جانب بهشت به آن مي گشايند. در روایت فوق به طور مشخص، نامی از فرشتگان پرسشگر برده نشده است.

چ ـ تصدیق عملی انسان
همه ما مسلمانان به آموزه های دینی اعتقاد داریم ولی کم وبیش در مقام عمل دچار مشکل هستیم. مثلاً همه ما می دانیم که اگر به خدا توکل کنیم، به موفقیت دست پیدا میکنیم: « و من یتوکل علی الله فهو حسبه»؛ هر كس تدبير و زمام امور خود را به آفريدگار واگذار كند، خداوند او را کافی خواهد بود. ما به این مطلب اعتقاد داریم ولی در هنگام عمل، با وسوسه شیطان مواجه می شویم و تمام توان ذهنی و عملی خود را روی اسباب ظاهری متمرکز می کنیم. نقش فرشته در اینجا واداشتن انسان و کشاندن او به توکل عملی است.  و از آن سو شیطان تمام تلاش خود را به کار می گیرد که انسان فقط به اسباب ظاهری توجه کند. در واقع شیطان می خواهد با این کار ارتباط انسان را با خدا قطع کند.

در برابر فرشتگانی که انسان را به کار خیر دعوت و او را برای انجام آنها تصدیق می کنند، شیاطین قرار دارند که انسان را به زشتی و مخالفت با فرامین الهی دعوت و سعی می کنند او را به جاده گمراهی و جهنم بکشانند.  آیات ذیل بخشی از این نکات را بازگو کرده یا به آن اشاره دارد: «كُتِبَ عَلَيْهِ أَنَّهُ مَنْ تَوَلاَّهُ فَأَنَّهُ يُضِلُّهُ وَ يَهْدِيهِ إِلى‏ عَذابِ السَّعِير »؛ يعنى در لوح محفوظ نوشته شده است كه هر كس شيطان را دوست بدارد او گمراهش ميكند ، «... إِنَّ الشَّياطِينَ لَيُوحُونَ إِلى‏ أَوْلِيائِهِمْ...»؛ مسلماً شیاطین دوستان خود را وسوسه می کنند.
چند نکته: اول: انسان باید به نداهای فرشتگانی که او را به کارهای خیر دعوت و او را برای انجامشان تآیید و تصدیق می کنند، پاسخ مثبت بدهد.
دوم: انسان بایستی از این که روح و روانش عرصه وسوسه ها و تلقین های شیاطین شود، خودداری کند.
سوم: برای آن که انسان بفهمد در جمع نیکوکاران قرار دارد یا تبهکارن، خود را به قرآن عرضه کند. اگر خود را موافق با آیاتی که در توصیف اهل ایمان وارد شده دید، شکر الهی را به جا آورد و اگر نه، باید بداند که در کجراهه گام نهاده است.

ح ـ گرفتن روح انسان
دسته ای از ملائکه که در رأس آنها فرشته بسیار با عظمت و با کرامتی به نام عزراییل قراردارد، مأموران «توفی» هستند. این کلمه در كلام الهى بيشتر به معناى قبض روح استعمال میشود. در برخی از آیات، «توفی» به ملائكه نسبت داده شده؛ مثل «...يَتَوَفَّى الَّذِينَ كَفَرُوا الْمَلائِكَة... » و در برخى از آيات به ملك الموت نسبت داده شده؛ مانند «...یتوفاكُمْ مَلَكُ الْمَوْتِ الَّذِي وُكِّلَ بِكُمْ... ». و در برخى از آیات ديگر به خود خداى سبحان نسبت داده شده؛ مانند « اللَّهُ يَتَوَفَّى الْأَنْفُسَ حِينَ مَوْتِها... ». با توجه به این آیات می توان فهمید كه قبض روح، كار ملك الموت است و ملك الموت كاركنان و جناحهایی(بالهایی) دارد كه به امرش جانها را میگيرند، و خود او به امر خداوند عمل میكند. برای همین، در جایی، گرفتن ارواح به ملائكه نسبت داده شده و در جایی به ملك الموت و در جایی به خداى سبحان. از یک نگاه می توان فرشتگان مرگ را به جناح رحمت و جناح غضب تقسیم بندی کرد.  جناح غضب برای گرفتن جان افراد بی دین و منافق و تبهکاران می آیند و جناح رحمت برای مؤمنان. حضرت امام  صادق ميفرمايد: علي بن أبي طالب(ع) دچار درد چشم شده بود.وقتى پيامبر(ص) براى عيادت آن حضرت آمد و متوجه شد از درد چشم فرياد مي زند، فرمود:علي، بی تابی ميكنى، يا اينكه درد چشمت شديد است؟ فرمود: يا رسول اللّه من تا به حال دردى شديدتر از اين درد تجربه نکرده ام.

پيامبر خدا فرمود: علي، هنگامى كه ملك الموت براى قبض روح كافر نازل ميشود، يك ميخ آهنى كه از آتش است با خود مي آورد و كافر را به وسيله آن قبض روح ميكند و جهنم صيحه و فرياد ميزند.   با شنیدن این مطلب، حضرت امير از جاى برجست و گفت: ای رسول خدا، سخن خود را براى من اعاده كن؛ زيرا آنچه را كه فرمودى، دردم را از يادم برد!
سپس گفت: ای رسول خدا، آيا در ميان امت شما افرادى هستند كه دچار اين عذاب شوند؟
پیامبر(ص) فرمود: آرى. حاكمى كه ستم كند و كسي كه از ظالمانه مال يتيم را بخورد و كسي كه شهادت دروغین بدهد.

خ ـ طلب رحمت ومغفرت برای مؤمنان
یکی از مسؤولیت ها
ی فرشتگان، طلب مغفرت برای انسانهای با ایمان و رساندن مغفرت الهی به آنهاست. در آیه 7 سوره غافر آمده است: فرشتگان حامل عرش الهى و فرشتگانى كه گرداگرد عرش در طواف هستند، به ذكر صفات و نيايش آفريدگار خود مشغول هستند. به خداوند ايمان دارند و براى مؤمنان طلب آمرزش نموده، عرض میكنند: آفریدگارا، رحمت و علم وسیع خداوند كلِّ هستى را فراگرفته است. پس كسانى را كه توبه كرده و راه تو را پيروى نمودند، مورد آمرزش قرار ده و آنها را از عذاب جهنّم محفوظ کن. منظور از حمل عرش الهي اين نيست كه فرشتگان، عرش را مانند تختي بر دوش مي‌كشند، بلكه حاملان عرش  مجريان فرمان خدايي هستند كه فرمانرواي جهان هستي است. عرش به معناي مقام فرمانروايي و حاملان عرش، حاملان فرمان الهي هستند. همچنين مراد از اينكه انسان متديّن دين را حمل مي‌كند و انسان غير متشرّع از زير بار حمل دين شانه خالي مي‌كند، حمل مادي و جسماني نيست، زيرا دين جسم نيست.

د ـ عامل نزول رحمت و عذاب
یکی از مأموریت های مهم ملائکه، رساندن رحمت الهی به اهل ایمان و رساندن عذاب به تبهکاران در دنیا و عالم برزخ و قیامت است. و ما در اینجا به طور خیلی خلاصه در خصوص این دو گروه از فرشتگان مطالبی را مطرح می کنیم.

 


کتابنامه
انوار درخشان، محمد حسين حسینی همدانی، تحقيق محمد باقر بهبودى، كتابفروشى لطفى، تهران، 1404 ق، اول
ترجمه تفسير الميزان، محمد باقر موسوی همدانی، دفتر انتشارات اسلامى جامعه‏ى مدرسين حوزه علميه، قم، 1374 ش، پنجم
تصحيح اعتقادات الإماميه، محمد بن محمد مفید، ‏تحقیق حسين‏ درگاهی، كنگره شيخ مفيد، قم‏، 1414 ق‏، دوم‏
تفسير سور آبادى، عتيق بن محمد سور آبادی، تحقيق على اكبر سعيدى، فرهنگ نشر نو، تهران، اول، 1380 ش
تفسير عاملى، ابراهيم عاملی، تحقیق على اكبر غفارى، انتشارات صدوق، تهران، 1360 ش
الصحيفة السجاديه، على بن الحسين زین العابدین(ع)، ترجمه عبدالمحمد آیتی، سروش‏، تهران‏، 1375 ش‏، دوم‏
کتابخانه دیجیتال اسراء(مجموعه آثار آیت الله جوادی آملی).
ملائکه، محمد شجاعی، نگارش محمد رضا کاشفی، انتشارات وثوق، قم، 1384، دوم.

 

محمد اصغری نژاد

به سفارش سازمان تبلیغات اسلامی قم


١٠:٤٩ - 1393/01/27    /    شماره : ٢٩٤٢٩    /    تعداد نمایش : ١٠٨٠



خروج





   مطالب مرتبط
 فرشتگان و خصوصیات و وظایف آنها(5) (خبر)
 فرشتگان و خصوصیات و وظایف آنها(3) (خبر)
 فرشتگان و خصوصیات و وظایف آنها(2) (خبر)
 فرشتگان و خصوصیات و وظایف آنها(1) (خبر)
 وظایف مدیراسلامی باتکیه بروظایف سازمانی (خبر)
 تشویق طلاب به پژوهش یکی ازوظایف نشریات حوزوی است (خبر)
 حقوق و وظایف متقابل زن و شوهر (خبر)
 آثار و خصوصیات مخلصین در قرآن (خبر)
 وظایف نوّاب خاصّ امام زمان-علیه السلام- (خبر)
 وظایف خواص و علما در عصر غیبت (خبر)
 وظایف منتظران (خبر)
بازدیدها
امروز :5405
کل بازديدها :17402533
بازديدکنندگان آنلاين :9
بازديدازاین صفحه :114887