صفحه اصلی > مناسبت ها 


  چاپ        ارسال به دوست

سه‌شنبه 15 آبان 1397 ش 27 صفر 1440 ق

Normal 0 false false false EN-US X-NONE AR-SA

سه‌شنبه 15 آبان 1397 ش

27 صفر 1440 ق

*      روز وقف – (آغاز هفته وقف)

بیست ‌و هفتم ماه صفر در تقویم رسمی‌کشور به نام روز وقف نامیده شده است. این نامگذاری در جهت آشنایی مردم با این سنّت حسنه می‌باشد، سنتی که ظرفیت وسیع و قابلیت ذاتی آن، دارای پیامدهای مهمی از جمله  رفع مشکلات رفاهی و اقتصادی جامعه و گسترش دانش، معنویت و ارتقاء  فرهنگ دینی می باشد. وقف یکی از برترین مصادیق احسان و نیکوکاری است که در سامان دهی زندگی فردی و اجتماعی، نقش فراوانی دارد. این سنت حسنه که از پیامبر و ائمه(علیهم السلام) برای ما به یادگار مانده است، از عوامل اثرگذار شکوفایی تمدن و پیشرفت در عرصه های گوناگون جوامع اسلامی به شمار می رود. ازاین رو، وقف می تواند در جنبه های گوناگون حیات اجتماعی و فردی انسان، مانند فرهنگ، اقتصاد و دیگر عرصه ها، نقش سازنده ای داشته باشد. وقف در لغت به معنای توقف و درنگ کردن است. و در اصطلاح فقها، عبارت از عقدی است که ثمره آن، حبس اصل و تسبیل منافع است؛ یعنی صرف کردن مال در جهتی که واقف تعیین کرده است. به بیان روشن تر، وقف مقدار مالی است که فرد یا افرادی با اختیار خود از مالکیت خود خارج می کنند تا مورد استفاده عموم قرار بگیرد و منافع آن در راه تأمین نیازمندی های مردم مصرف شود.

 

         ·            قران کریم:  وَالباقِياتُ الصّالِحاتُ خَيرٌ عِندَ رَبِّكَ ثَواباً وخَيرٌ أمَلاً.

و نيكي‏هاي ماندگار از نظر پاداش نزد پروردگارت بهتر و اميدوار كننده‏تر است.

كهف ، آيه ۴۶ .

 

         ·            پيامبر صلي الله عليه وآله : إذا ماتَ الإنسانُ انقَطَعَ عَمَلُهُ إلّا مِن ثَلاثٍ : إلّا مِن صَدَقَةٍ جاريَةٍ أو عِلمٍ يُنتَفَعُ بِهِ أو وَلَدٍ صالِحٍ يَدعُو لَهُ.

با مرگ انسان ، رشته عملش قطع مي ‏شود ، مگر از سه چيز : صدقه جاري (وماندگار) ، دانشي كه مردم از آن بهره‏مند شوند ، و فرزند نيكوكاري كه برايش دعا كند.

ميزان الحكمه ، ح ۱۴۲۸۷ .

         ·            امام علي‏ عليه السلام : الصَّدَقَةُ و الحَبسُ ذَخيرَتانِ فَدَعُوهُما لِيَومِهِما.

صدقه و وقف دو ذخيره ‏اند ، آنها را براي روز خودشان (قيامت) وانهيد.

دعائم الإسلام ، ج۲ ، ص۳۴۰ .

         ·            امام صادق ‏عليه السلام : تَصَدَّقَ رَسُولُ اللَّهِ ‏صلي الله عليه وآله بِأموالٍ جَعَلَها وَقفاً.

پيامبر خدا اموالي را صدقه داد و آنها را وقف كرد.

دعائم الإسلام ، ج۲ ، ص ۳۴۱ .

         ·            امام صادق‏ عليه السلام : قَسَمَ رَسولُ اللَّهِ ‏صلي الله عليه وآله الْفَي‏ءَ فَأصابَ عَلِيّاً أرضٌ فَاحتَفَرَ فِيها عَيناً فَخَرَجَ مِنها ماءٌ . فَقالَ : هِيَ صَدقَةٌ بَتّاً بَتْلاً في حَجيجِ بَيتِ اللَّهِ و عابِرِ سَبيلِهِ لاتُباعُ و لاتُوهَبُ و لاتُورَثُ.

پيامبر خدا غنايم را تقسيم كرد . قطعه زميني به علي رسيد . علي در آن زمين چشمه‏اي حفر كرد و چشمه به آب رسيد . . . حضرت فرمود : "اين صدقه (و وقفي) است كه آن را به طور قطعي (از ملك خويش) جدا كردم و به حاجيان خانه خدا و در راه‏ماندگان حجّ، مخصوص گردانيدم ؛ نه فروختني است ، نه بخشيدني و نه ارث بردني.

هذيب الأحكام ، ج۹ ، ح ۱۴۸ 

*      مأموريت "اسامة بن‏ زيد" از سوي پيامبر براي تجهيز سپاه جهت نبرد با روميان (11 ق)

پيامبر اكرم(صلی الله علیه وآله) پس از بازگشت از حجةالوداع، در آخرين روزهاي عمر شريف خود جهت نبرد با روميان كه از شمال غربي شبه جزيره‏ي عربستان در صدد لشكركشي به سرزمين‏هاي مسلمانان بودند، سپاهي منظم از مهاجران و انصار مدينه ترتيب داد وبه همگان فرمان داد تا در آن شركت جسته و با روميان متجاوز به جهاد برخيزند. پيامبر(صلی الله علیه وآله)، فرماندهي اين سپاه بزرگ و پرمخاطره را به جواني نورس به نام اُسامه فرزند زيدبن حارثه كه پدرش پيش از اين در جنگ تبوك به‏دست روميان كشته شده بود، سپرد. اسامه در آن زمان بيش از هفده يا هجده سال نداشت. مسلمانان واجد شرايط رزم از انصار و مهاجر، به فرماندهي اسامه در خارج از شهر مدينه اردو زدند. برخي از آنان كه از ماجراي غدير خم و نصب اميرمؤمنان(علیه السلام) به امامت و رهبري مسلمانان از سوي رسول خدا(صلی الله علیه وآله) دل خوشي نداشته و خروج اين سپاه بزرگ از مدينه را مطابق با اهداف و اميال خود نمي‏ديدند، بر آن حضرت خورده گرفته كه چرا وي، جواني كم سن و سال و كم تجربه را بر آ نان مقام اميري داده است. در صورتي كه بزرگان و متنفذان فراواني در ميان ياران و صحابه‏ي وي وجود دارند كه پيشينه‏ي رزم و جهاد آنان در راه خدا بر همگان روشن است و در اين راه داراي تجربياتي فراوان هستند. سرانجام در حالي كه توطئه‏هاي بسياري در مسير حركت سپاه اسلام روي داد، اين سپاه به سوي روم به حركت درآمد. ولي هنوز از مدينه چندان فا صله نگرفته بود كه از رحلت رسول خدا(صلی الله علیه وآله) باخبر گرديد. همين امر موجب اندوه سپاهيان اسلام و دست‏مايه‏ي برخي از فرصت‏طلبان و بازگشت آنان به مدينه گرديد. به همين جهت اين سپاه بزرگ براي مدّتي موقّت از هم پاشيد و شيرازه‏ي آن با پراكنده شدن مسلمانان سوگوار در هم ريخت. تا اين‏كه با خلافت ابوبكر بن أبي قحافه، سپاه اسلام به رهبري اسامه به سوي مرزهاي روم عازم شد.

*      تولد "ابن‏ ماجه" محدث ايراني و مؤلف كتاب السُّنَنَ (209 ق)

ابن ماجه محدث و عالم بزرگ مسلمان در قزوين به دنيا آمد. او پس از گذراندن دروس مقدماتي ديني در زادگاه خويش به نقاط مختلف سرزمين پهناور اسلامي آن روز سفر كرد و از علماي بزرگي حديث شنيد. او مجموعه‏ي اين احاديث را در كتابي كه سنن ابن ماجه خوانده مي‏شود، گردآوري كرد. اين اثر، يكي از كتب معتبر حديث اهل سنت تلقي مي‏شود. از اين دانشمند اسلامي، تفسيري بر قرآن كريم و كتاب ديگري تحت عنوان التاريخ به جاي مانده است. ابن ماجه در 273 ق در 64 سالگي درگذشت.

*      درگذشت "صلاح الدين ايوبي" سردار شجاع مسلمان در جنگ‏هاي صليبي (589 ق)

*      رحلت فقيه اصولي "ابوالمعالي كلباسي اصفهاني" (1315 ق)

محمد بن حاج محمد ابراهيم كلباسي، از بزرگان علماي اماميه‏ي اوايل قرن چهاردهم هجري است. وي از نظر علمي، مراتب بلندي داشته و داراي تأليفات بسياري است. از جمله آثار او مي‏توان به كتب: شرح كفايه‏ي سبزواري، شرح خطبه‏ي الدمشقيه و الجبر و التَفويض اشاره كرد. وي همچنين درباره‏ي محدثان بزرگ و طبقات ديگر، كتب مستقلي تأليف كرده است.

*      رحلت فقيه بزرگوار آيت ‏اللّه العظمي "سيد عبدالاعلي موسوي سبزواري" (1414 ق)

آيت‏اللَّه حاج سيدعبدالاعلي فرزند سيدعلي رضا موسوي سبزواري از علماي نجف اشرف در صفر سال 1328 ق در سبزوار تولد يافت و پس از تحصيل مقدمات و سطوح در سبزوار و خراسان به نجف اشرف مهاجرت نمود. وي در نجف از محضر درس آيات عظام: ميرزاي نائيني، آقا ضياء الدين عراقي، سيد ابوالحسن اصفهاني و شيخ محمدحسين غروي اصفهاني، فقه و اصول را آموخت و به درجه‏ي اجتهاد نايل گرديد. آيت اللَّه سبزواري فلسفه و حكمت را نزد آيت‏اللَّه بادكوبه‏اي و تفسير و اخلاق را نزد مرحوم بلاغي آموخت و سپس به تدريس خارج فقه و اصول و تفسير پرداخت و بسياري از فضلاي نجف از درس او استفاده نمودند. از جمله آثار اين عالم بزرگ عبارتند از: لُبابُ المعارف، حاشيه بر بحارالانوار، حاشيه بر تفسير صافي، عدالت، حاشيه بر جواهر، حاشيه بر عروةالوثقي و حاشيه بر وسيله. آيت اللَّه سبزواري پس از ارتحال آيت اللَّه العظمي خويي زعامت حوزه‏ي علميه‏ي نجف را به عهده گرفت. سرانجام آن عالم فرزانه در 25 مرداد 1372 ش در 86 سالگي جان به جان آفرين تسليم كرد و در نجف اشرف مدفون گرديد.

*       اعتراض و مخالفت امام خميني(ره) با لايحه انجمن‏هاي ايالتي و ولايتي رژيم پهلوي(1341 ش)

در پي تصويب لوايح ضد اسلامي انجمن‏هاي ايالتي و ولايتي در نيمه مهرماه 1341، حضرت امام خميني(ره) كه از ديرباز در انديشه فرصتي مناسب براي شكستن قدرت نامشروع شاه و ابهَّت پوشالي سلطه جهانخواران بودند، در چنين شرايطي، آن فرصت مطلوب را يافته و با فريادي رسا و درهم كوبنده، پرچم مبارزه با استبداد داخلي و سلطه خارجي را به دست گرفتند و نهضت ريشه‏دار و پر صلابت خويش را آغاز نمودند. ايشان به دنبال اعلام تصويب اين لايحه در روزنامه‏ها، بي‏درنگ علماي طراز اول قم را به نشست وگفتگو پيرامون تصويب‏نامه دعوت نمودند و در اين جلسه تصميم گرفته شد مخالفت علماي قم با مفاد تصويبنامه به اطلاع عموم برسد. در ادامه اين اعتراض، حضرت امام در تاريخ پانزدهم آبان 1341، تصويبنامه كذايي را خائنانه، غلط، نقشه شوم دشمنان اسلام و ملت ايران، جسارت به ساحت قرآن، گناه نابخشودني و مستوجب توبه و استغفار دولت شمرده و در تلگراف ديگري به اسداللَّه علم، نخست وزير وقت، به وي هشدار دادند. هنوز چند روزي از آغاز نهضت نگذشته بود كه امام، مبارزه با رژيم حاكم و سلطه بيگانه را به مرحله نوين سياسي - مذهبي وارد نمودند و براي اولين بار در تاريخ مرجعيت شيعه، پاي همه ملت را به مبارزه كشانيدند. بر اثر پايداري مردم و رهبري علما در مخالفت با اين لايحه كه شرط اسلام براي انتخاب نمايندگان مجلس و سوگند به قرآن حذف شده بود، لغو اين تصويبنامه در 10 آذر 1341 پس از عقب‏نشيني آشكار و شكست افتضاح‏آميز رژيم اعلام گرديد.

*       تشكيل دولت خون آشام "غلامرضا ازهاري" به دستور محمدرضا پهلوي (1357 ش)

پس از سقوط دولت عوام فريب جعفر شريف امامي كه بر اثر اشتباهات پي در پي خود، از حل مشكلات عاجز مانده بود، محمدرضا پهلوي، ارتشبد غلامرضا ازهاري رييس ستاد مشترك ارتش را مامور تشكيل دولت نمود. انتخاب ازهاري به عنوان رييس دولت نظامي، مشكلات تازه‏اي ايجاد كرد و موجبات تظاهرات و اعتصابات جديدي را فراهم نمود. در اين ميان و در اعتراض به اين دولت، روزنامه‏هاي معروف كشور، كاركنان راديو و تلويزيون، كارمندان بانك ملي و بانك مركزي دست از كار كشيدند و التهابي دوباره كشور را فراگرفت. بازداشت دولتمردان از جمله اقدامات عوام فريبانه‏اي بود كه ازهاري براي تسكين افكار عمومي و راضي كردن مردم انقلابي انجام داد كه با شكست مواجه گرديد و پس از مدتي، ازهاري جاي خود را به شاپور بختيار داد.

*       فرار خانواده‏ هاي صهيونيستي از ايران در پي بحراني‏ تر شدن اوضاع ايران (1357 ش)

رژيم شاه در طول ساليان حكومتش، به اشاره اربابان آمريكايي خود، روابطي دوستانه با رژيم صهيونيستي داشت و به همين دليل، افراد بسياري از مأموران اطلاعاتي، مستشاران نظامي و بازرگانان رژيم اسرائيل در ايران به سر مي‏بردند. سرانجام در پانزدهم آبان 1357 و با اوج‏گيري مبارزات اسلامي ملت ايران و نزديكي زمان پيروزي انقلاب اسلامي، دويست تن از خانواده‏هاي اسرائيلي شاغل در ايران، با يك پرواز فوق‏العاده به تل‏آويو پايتخت رژيم صهيونيستي بازگشتند.

*       آغاز اعتصاب دو ماهه مطبوعات در اعتراض به روي كار آمدن دولت نظامي ازهاري (1357 ش)

اوج‏گيري نهضت اسلامي و به وقوع پيوستن حوادث خونيني همچون 17 شهريور و 13 آبان 1357 باعث شد تا محمدرضا پهلوي به حربه ديگري متوسل گردد. از اين رو، برپايي كابينه نظامي به رياست ارتشبد غلامرضا ازهاري، به عنوان تلاشي اساسي در راه سركوبي نهضت و حفاظت از نظام پوسيده شاهنشاهي در دستور كار شاه قرار گرفت. شاه در يك نطق تلويزيوني، انتصاب ازهاري را اعلام كرد و دولت ازهاري در اولين اقدام خود، مراكز خبري و جرايد را به اشغال نيروهاي نظامي خويش درآورد. اولين واكنش نسبت به اين مسأله، اعتصابي فراگير و همگاني در مطبوعات بزرگ و سابقه‏دار ايران بود. مطبوعات اعلام كردند: "از لحظاتي كه قلم اسير سرنيزه شد، سوگند ياد كرديم و شرافت قلم را وثيقه قرار داديم كه در حكومت نظاميان به اين دليل كه آزادي انسان‏ها پايمال است، دست از كار بكشيم و چنين كرديم." با پايان دوره حاكميت دولت نظامي و آغاز به كار دولت بختيار، امام خميني(ره) در پيامي خطاب به مطبوعات فرمودند: "از متصديان مطبوعات محترم كه زير بار سانسور ديكتاتوري نرفتند تشكر مي‏كنم" ايشان در ادامه ضمن اشاره به ادعاي دولت جديد مبني بر رفع سانسور فرمودند: "آقايان به كار ادامه دهند و از اعتصاب بيرون آيند تا تكليف ملت با دولت غيرقانوني معلوم شود." بر اين اساس، جرايد پايتخت پس از اعتصابي دو ماهه، از روز 16 دي ماه 57 با محتوايي دگرگون شده در راستاي اطلاع رساني به ملت و پخش اخبار انقلاب منتشر گرديدند.

*       استعفاي دولت موقت و واگذاري امور اجرايي كشور به شوراي انقلاب (1358 ش)

پس از تسخير سفارت آمريكا در تهران به دست دانشجويان پيرو خط امام و تأييد اين حركت دانشجويي توسط حضرت امام خميني(ره)، دولت موقت در صدد آزاد ساختن گروگان‏ها و حل مشكل به وسيله مذاكرات سياسي بود كه با مخالفت دانشجويان مواجه شد. به دنبال اوج اين مخالفت، دولت موقت به طور دسته‏جمعي استعفا كرد كه با موافقت حضرت امام روبرو گرديد. استعفاي بازرگان در پي اعتراض و حملات شديد حوزه علميه قم، دانشجويان مسلمان پيرو خط امام و گروه‏هاي اسلامي ديگر به مذاكره وي با مقام‏هاي آمريكايي در الجزاير صورت گرفت. پس از اين استعفا، بلافاصله امام امت، امور اجرايي كشور را به شوراي انقلاب واگذار كردند تا زمينه را جهت انجام انتخابات رياست جمهوري فراهم كنند. طول عمر دولت موقت از نيمه بهمن 57 تا نيمه آبان 58 تنها نُه ماه به طول انجاميد. ماموريت شوراي انقلاب، تا شكل‏گيري دولت شهيد رجايي در مرداد 1359 ادامه يافت.

*       رحلت عالم مجاهد آيت ‏اللَّه "شيخ مهدي نوغاني" (1371 ش)

آيت‏اللَّه حاج شيخ مهدي نوغاني در سال 1305 ش  (1345ق) در مشهد به دنيا آمد. وي پس از تحصيل دوره ابتدايي، به حوزه علميه خراسان پيوست و از اساتيدي همچون اديب نيشابوري اول و دوم، احمد مدرس، ميرزا هاشم قزويني، ميرزا مهدي اصفهاني و آيت‏اللَّه محمدهادي ميلاني كسب فيض نمود. ايشان به مدت چهارده سال در درس خارج آيت‏اللَّه سيدمحمد هادي ميلاني مرجع بزرگ زمان شركت جست و مورد تأييد آن فقيه كبير قرار گرفت. آيت‏اللَّه نوغاني سپس به تدريس، اقامه جماعت، ارشاد و راهنمايي مردم، تبليغ مباني مذهب و سرپرستي مؤسسات خيريه پرداخت. وي با شروع حركت مردم مسلمان و آغاز انقلاب اسلامي، در مشهد، پيشاپيش مردم با دستگاه استبداد به مبارزه برخاست و هماره نامش در ذيل اعلاميه‏هاي روحانيت مبارز مشهد ديده مي‏شد. اين عالم رباني سرانجام در نيمه آبان 1371 برابر با 10 جمادي الاول 1413ق در 66 سالگي به ديدار معبود شتافت و رخ در نقاب خاك كشيد.

*       رحلت فقيه جليل آيت اللَّه "سيدمحمد علي مدرس‏يزدي" (1380 ش)

آيت‏اللَّه سيد محمدعلي مدرس‏طباطبايي يزدي در سال 1318 ش (1358 ق) در نجف اشرف و در بيت علم و تقوا و فضيلت به دنيا آمد. وي در دامان پدر بزرگوارش مقدمات را فراگرفت و پس از اتمام سطوح، در محضر آيات عظام سيدمحمود شاهرودي، ميرزا حسن بجنوردي، ميرزا باقر زنجاني و سيدمحسن حكيم به مدارج والاي علمي دست يافت. آيت‏اللَّه مدرسي همزمان، به تدريس سطوح عاليه و سپس خارج فقه پرداخت تا اينكه در سال 1361 ش از نجف به حوزه علميه قم آمد و به تدريس خارج فقه و اصول مشغول گرديد. اين فقيه جليل در دوران جنگ تحميلي، بارها به جبهه‏هاي حق و ياري رزمندگان اسلام شتافت و در تقويت بيشتر روحيه آنان مي‏كوشيد. از آيت‏اللَّه مدرسي آثاري برجاي مانده كه حاشيه بر عروة الوثقي، المضاربةُ في الاسلام، الشّركةُ في الاسلام و مناسك حج از آن جمله‏اند. سرانجام آن عالم بزرگوار بر اثر سكته مغزي در نيمه آبان 1380 ش برابر با بيستم شعبان 1422 ق در 62 سالگي جان به جان آفرين تسليم كرد و در حرم مطهر حضرت معصومه(سلام الله علیها) به خاك سپرده شد.


١٢:٥٣ - 1397/07/30    /    شماره : ٦٧٣٣٣    /    تعداد نمایش : ٢٥



خروج





   مطالب مرتبط